В Ошской области работает 124 сельхозкооператива
В Ошской области работает 124 сельхозкооператива, что вчетверо больше чем в 2005 году.
Об этом стало известно на состоявшемся 12 апреля в Шаркском айыл окмоту Карасуйского района областном семинаре с участием заместителя министра сельского и водного хозяйства и перерабатывающей промышленности Ахмеджан Махаммадова, губернатора Ошской области Аалы Карашева, руководителей и представителей предприятий аграрного сектора области.
Участники семинара обсудили эффективные пути проведения весенне-полевых работ и создания сельскохозяйственных кооперативов и ознакомились с опытом карасуйского сельхозкооператива «Нажот».
На совещании отмечалась необходимость создания кооперативов для проведения земельных реформ. «Время показало, что многим крестьянам, фермерам и частным хозяйствам трудно приходится соблюдать на своих участках агротехнические правила, обеспечиваться техникой и другими необходимыми материалами. Поняв эту необходимость, крестьяне области в настоящее время объединяются в кооперативы. Если в 2005 году по области было всего 29 сельсхозкооперативов, то на сегодняшний день работают 124 сельскохозяйственных кооперативов и 53740 фермерских хозяйств», - отметил А. Карашев.
Губернатор также подчеркнул, что айыл окмоту должны помогать новым кооперативам в создании экономических основ, бизнес-планов, обеспечить доступ к источникам кредитования, а также вести разъяснительные работы среди населения.
Участники семинара ознакомились с практической деятельностью сельхозкооператива «Нажот» по эффективному использованию поливной воды, техники, севооборота, повышению продуктивности, применению передовых технологий вспашки при проведении весенне-полевых работ. Добавим, что в распоряжении 1824 членов кооператива находится 268,7 гектара земли и материальное имущество на сумму в 2 млн. 970 тыс. сомов.
Кооперативдештир?? семинары
Аптанын ишемби к?н? Карасуу районунун Шарк айыл ?км?т?нд?г? «Нажот» айыл чарба кооперативинин иш тажрыйбасы жана 2008-жылдын жазгы талаачылык иштерин ж?рг?з?? боюнча облустук семинар-ке?ешме ?тк?р?лд?.
Айыл чарба адистеринин облустук семинарына Кыргыз Республикасынын айыл, суу чарба жана кайра иштет?? ?н?р жай министринин орун басары Ахмеджан Махаммадов, Ош облусунун губернатору Аалы Карашев катышып, ?з с?зд?р?нд? кооператив т?з??н?н зарылчылыгына жана анын максаттуулугуна ке?-кесири токтолушту.
-2005-жылы облустун аймагында болгону 29 айыл чарба кооперативдери бар болсо, учурда Ош облусунда 124 айыл чарба кооперативдери жана 53740 дыйкан фермердик чарбалар иш алып барышууда. Мамлекет башчыбыз Курманбек Салиевич да т?г?н жерден ыктыярдуу т?рд?? кооперативдерди т?з??н? ыкчамдатуу талабын коюп жатпаган чыгар. Экономиканын мыйзамдарына ылайык ар кандай жа?ы мекеме-уюм т?з??н?н алдында экономикалык жактан негизделиш керек. Алдыктан, т?з?л?п жаткан жа?ы кооперативдин алгачкы жылдарга бизнес пландары бекитил??г? тийиш. Кооперативдин м?ч?с? бизнес планда аныкталган чыгымдардын жетишпеген к?л?м?н кредиттик булактардан пайдалануусуна шарт т?з??, жардам бер?? айыл ?км?т башчыларынын негизги милдеттеринен болууга тийиш. Кооперативдерди уюштурууну жетект??, практикалык жардам к?рс?т?? жана алардын ишин координациялоо максатында райондордо, айыл ?км?тт?рд? комиссиянын курамын т?з?? менен эл арасында т?ш?нд?р?? иштерин ж?рг?з?? керек -деп билдирди Аалы Карашев.
Облустун айыл чарба адистери «Нажот» айыл чарба кооперативинин айдоо аянттарында ж?рг?з?л?п жаткан жазгы талаа жумуштары менен жеринде таанышып чыгышты. 604 кожолуктагы 1824 адам аталган кооперативге м?ч? болушкан. Жалпы жер аянты 268,7 гектарды т?з?п, 2 970 ми? сомдук м?лк ?л?шт?р кооперативге бириктирилген. Кооперативдин карамагында 4 каз тамандуу, 10 д??г?л?кт?? тракторлор, 1 дан ооручу, 6 сеялка, 5 соко, 5 комплект бораналар бар. Мындан сырткары, ?тк?н жылы «Нива-Эффект» ?лг?с?нд?г? дан комбайнды 10 жылдык м??н?т менен кредитке алышкан.
Семинардын катышуучулары аталган кооперативдин иш ыргактары менен жакындан таанышып, кооперативге бириг?? менен жерди которуштуруп айдоо ыкмасын колдонуу, айыл чарба техникаларынан, сугат суудан ?н?мд?? пайдалануу жана эмгек ?нд?р?мд??л?г?н арттыруу, жер айдоо аяттарынан толук пайдаланууда ыксыз чыгымдардын азайышы, т?ш?мд??л?к т?м?нд?г?н жерлердин асылдуулугун арттыруу, мамлекет тарабынан же?илдетилген шарттарда айыл чарба кооперативдерин ?н?кт?р?? ?ч?н товардык кредиттердин жана инвестициялардын берилиши жана айыл чарба ?нд?р?ш?н? алды?кы технологияларды колдонуу багытындагы артыкчылыктарына к?б? болушту.
Семинарга облустук айыл чарба мекемелеринин жетекчилери, райондук мамлекеттик администрациялардын башчылары, райондук агрардык ?н?г?? жана суу чарба башкармалыктарынын, ке?еш бер??ч? уюмдардын жетекчилери, айыл ?км?тт?рд?н, айыл чарба кооперативдеринин, дыйкан, фермердик,?р?нч?л?к чарбалардын башчылары катышышып, иш тажрыйбаларын алмашышты.
Айыл чарбасын реформалоонун алгачкы 1994-1995-жылдары Ош облусунда 148 ми? 760 кожолукка 181 ми? 485 гектар жер аянты ?л?шк? ажыратылып берилген. Же болбосо облус боюнча ар бир жанга 7,8 сотых суулу айдоо жер, 7,5 сотых кайрак айдоо жер, 0,3 сотых к?п жылдык бак, 5,4 сотых ч?п ормо аянттары туура келген. Ар кандай жа?ылануунун алгачкы этаптарында белгил?? кыйынчылыктар, жа?ылыштыктардын болушу мыйзам ченемд?? к?р?н?ш.
Байкаганыбыздай Жер рыногунун киргизилиши жана дыйкандардын экономикалык ?з алдынчалыгынын ке?ейиши менен жерди иштет??г? аракет кылган, жерди жогорку баада ижарага ала турган айылдык товар ?нд?р??ч?л?рд?н катмары жылдан-жылга к?б?йг?н. Анткен менен бардык эле дыйкан, фермер жана жеке чарбалар айыл чарба ?с?мд?кт?р?н эгип ?ст?р??д? агротехникалык эрежелерди так, толук сакталышына ?л?шк? берилген аз жер аянты менен жетише албастыгын мезгил ?з? ырастады. Андыктан, жер реформасын мындан ары ?рк?нд?т?? ?ч?н ?з ыктыяры менен уюшулган кооперативдердин жа?ы реформаларын турмушка ашыруу –Президентибиз баса белгилеп жаткандай учур талабы болууда. Акыркы жылдары бул багытта Эл аралык, чет ?лк?л?к жана республикалык де?гээлде илимий кызматкерлер, тажрыйбалуу адистер тарабынан «Кооперативдер» ж?н?нд? Мыйзам иштелип чыгып, ?лк?б?зд? кооперативдердин нормативдик базасы да бекемделди.
